رفتن به بالا

سیاسی ، اجتماعی ، فرهنگی

تعداد اخبار امروز : 9 خبر


  • یکشنبه ۲۹ مرداد ۱۳۹۶
  • الأحد ۲۷ ذو القعدة ۱۴۳۸
  • 2017 Sunday 20 August
تهران لطیف
٣۴(°C)
وزش باد ٧(mph)
فشار ٢۶.٠٠(in)
محدوده دید ۶.٠(mi)
اشعه فرابنفش 4-Moderate
رطوبت ٢۶.٠٠(in)
  • جمعه ۱۹ خرداد ۱۳۹۶ - ۱۹:۴۲
  • کد خبر : 35258
  • مشاهده : 94 بازدید
  • سرمقاله
  • چاپ خبر : تفسیر کلید واژه «آتش به اختیار»

پرویز امینی، یکی از جامعه شناسانی است که برخلاف فضای مرسوم سیطره یافته بر عموم شخصیت های دانشگاهی ارتباط قابل توجهی با پدیده های فرهنگی، هنری، ادبی و بررسی نقش و تأثیر آنان بر محیط اجتماعی ایرانیان دارد. تحلیل هایی که پیش از این، از او در تحلیل آثار سینمایی، تلویزیونی و… منتشر شده است […]

پرویز امینی، یکی از جامعه شناسانی است که برخلاف فضای مرسوم سیطره یافته بر عموم شخصیت های دانشگاهی ارتباط قابل توجهی با پدیده های فرهنگی، هنری، ادبی و بررسی نقش و تأثیر آنان بر محیط اجتماعی ایرانیان دارد. تحلیل هایی که پیش از این، از او در تحلیل آثار سینمایی، تلویزیونی و… منتشر شده است نشان می دهد که او یکی از آکادمیسین هایی است که در فضای تئوریک محدود نشده و نقدهای او به واسطه اینکه مصرف کننده تولیدات و محصولات فرهنگی است، جنبه انضمامی می یابد.

امینی اخیراً در کانال تلگرام خود مطلبی کوتاه درباره دیدار اخیر رهبرانقلاب با دانشجویان نوشته که در ادامه می خوانید:

در معرفی انسان، برخی آن را حیوان ناطق، برخی آن را موجود ابزار ساز، برخی دیگر موجود  جامعه ساز و نهاد ساز  و برخی دیگر انسان را حیوان سیاسی خوانده اند. اما  برخی متاخرین انسان را تفسیر گر بودن و به زبان فنی تر هرمنوت بودن معرفی می کنند.  در واقع انسان بر خلاف دیگر موجودات،  دارای جهان فکری و فرهنگی و اجتماعی به خصوصی است . این جهان  برآمده از جغرافیا ، فرهنگ ، زبان، قومیت، تجربه زیسته فردی و اجتماعی ، دوره تاریخی به خصوصی که در آن زیسته است و…..و مسایلی از این دست است که انسان ها  به جای دسترسی مستقیم به مسایل،  از درون این جهان به  مسایل و پدیده ها و مسایل پیرامون خود نگاه می کند و  دارای قضاوت می شود و  بنابراین انسان موجودی بی پیش فرض و خنثی نیست.

چه این مسئله را بپذیریم و چه نپذیریم، واقعیت های پرتعداد جامعه ما در یک دهه اخیر نشان می دهد، دامنه تفسیر و فهم از واقعیت های واحد مثل زلزله ها حوادثی مثل پلاسکو، مسایل سیاسی مثل انتخابات  و… چقدر متکثر و دارای طیف وسیعی است. در این باره پیش ترها به تفصیل بیشتری سخن گفته ام، اما در یک جمله  کوتاه می توان گفت که جامعه ایرانی در حال تجربه یک شرایط متکثر اجتماعی است که  دامنه اشتراک ها را محدود تر و گستره تفاوت ها را وسیع تر کرده است و امکان تفاهم پذیری را حتی در حلقه افراد نزدیک به هم، دشوارتر از گذشته کرده است. احتمالا این تجربه ای است که روزانه خصوصا کسانی که در فضای مجازی از توییتر تا اینستاگرام تا فیس بوک تا تلگرام و… زیست  می کنند، با آن مواجهند.

دیدار امسال رهبر انقلاب با دانشجویان در فضای مجازی، صحنه ای از تفاسیر گوناگون  درباره چند کلید واژه از جمله  واژه «آتش به اختیار» شد که درباره آن تفاسیر گوناگونی تاکنون شده است.  در شکل گیری این تفاسیر گوناگون  علاوه بر تکثر اجتماعی کنونی و تعلقات ایدئولوژیک و سیاسی متصلب افراد مختلف،  اطلاع رسانی نامناسب و غیر استاندارد نیز نقش داشت. جدا کردن یک گزاره  از کلیت بافت متن کلامی و غیرکلامی یک دیدار طولانی سه ساعته، فضای تکثر تفسیرها را تشدید کرد. برخی از این تفاسیر را می توان در چند محور جمع بندی کرد:

۱) دعوت دانشجویان به هرج و مرج طلبی و نفی هر گونه هنجارمندی قانونی و عرفی
۲) بی اعتبار شمردن  ضوابط و عرف ها و نهادهای قانونی
۳) نفی  چشم انتظاری از نهادهای حاضر در جمهوری اسلامی ( وجه سلبی) و تکیه به ظرفیت های خودجوش فردی و جمعی مردمی انقلاب (وجه ایجابی)برای پیش بردن گفتمان انقلاب اسلامی.

از یک طرف رویه و نظرگاه رهبری در یک دوره طولانی از اول انقلاب تا کنون  به وضوح نشان می دهد که  دو تفسیر اول ، مردود است.مثلا محکومیت حمله  دانشجویان به سفارت انگلیس و عربستان علی رغم این که  بخشی از نیروهای مذهبی آن را انجام داده بودند. یا محکومیت حرکت اعتراضی به سید حسن خمینی در ۱۴ خرداد ۸۹ و نیز حرکت تندی که نسبت به لاریجانی در ۲۲ بهمن یکی از سال ها در قم انجام شد. و از این ها بالاتر محکومیت حرکت احمدی نژاد در مجلس (نشان دادن ویدئویی از فاضل لاریجانی و مرتضوی) با عنوان خلاف شرع، خلاف قانون و خلاف اخلاق در حالیکه احمدی نژاد همچنان رییس جمهور بود.

همچنین از طرف دیگر  برای کسانی که مثل اینجانب  در این جلسه دانشجویی حاضر بودند و  در فضای مستقیم کل مباحث چه از طرف دانشجویان و چه در  از طرف رهبری قرار داشتند، به هیچ وجه دو تفسیر نخست متبادر نشد.  دانشجویان به نمایندگی از تشکل های مختلف از مجموعه نهادهای کشور خصوصا فرهنگی انتقاداتی داشتند که دامنه وسیعی از سازمان تبلیغات و حوزه هنری تا صدا و سیما از این طیف و نیز وزارت ارشاد و علوم و بهداشت و دانشگاه آزاد از آن طیف را در بر می گرفت. حتی تعریض هایی نسبت به سپاه و شورای نگهبان و دستگاه قضایی و نیز برخی منصوبین رهبری نیز در کلام دانشجویان وجود داشت.

رهبری در بستر چنین بحث هایی، بحث خود را مطرح کردند که  برای پیش بردن گفتمان انقلاب چشم انتظار نهادهای حاضر و مورد انتقاد دانشجویان جلسه نباشید که دچار ناتوانی یا اختلال هستند، بلکه با همان توان و ظرفیتی که دارید به صورت خودجوش  کار  را به پیش ببرید و  مثلا گفتند در حوزه فرهنگ دست کم ده مسئله اصلی از جمله سینما وجود دارد  اما نهادی مثل وزارت ارشاد  به جای پرداختن به مسایل اصلی خود را درگیر مسایل دیگر کرده است. در واقع لب سخن رهبری رفع انفعال  از افراد و مجموعه های انقلابی بود که برای پیش بردن گفتمان انقلاب همه  توقع و انتظار خود را به نهادهای حاضر گره زده بودند.

این انفعال البته ریشه تاریخی دارد. در جریان پیروزی انقلاب و نیز دوران پسا انقلاب، به دلیل ضرورت های انقلاب  مثل تثبیت  اندیشه و ارزش های انقلابی و جلوگیری از انحراف  یا پاسداری از انقلاب در برابر تهدیدات داخلی و خارجی مثل جنگ و نیز شکل نگرفتن نهادهای حاضر و یا نوپا بودن آنها، تمام ظرفیت انقلاب بر دوش همین ظرفیت های خودجوش مردمی بود که از دل جریان  حرکت امام و انقلاب جوشیده بود. نهادهایی مثل جهادسازندگی در بعد محرومیت زدایی و آیادانی کشور، بسیج و سپاه در بعد دفاعی، جهاد دانشگاهی در بعد علمی و نهضت سوادآوزی در بعد بالا بردن سطح آگاهی های عمومی و….از دل همین روند خودجوش سر برآورد و ثمربخش شد.

به تدریج با شکل گرفتن نهادهای رسمی در حوزه های گوناگون خصوصا فرهنگ ، این احساس شکل گرفت که نیازی به انجام فعالیت های خودجوش مردمی نیست و نهادهای مذکور  کافی اند.  نتیجتا رکود در بدنه مردمی از یک سو و ناکارآمدی در بدنه رسمی  از سوی دیگر شکل گرفت که حاصل آن بر زمین ماندن مسایل فرهنگی و در برخی مواقع ، عقب ماندگی  های فرهنگی شد.

هرکس  به دلایلی با نهادهای رسمی حوزه فرهنگ در جمهوری اسلامی از شورای عالی انقلاب فرهنگی تا صدا و سیما تا ارشاد و….ارتباط کاری داشته باشد به خوبی و روشنی می فهمد که این نهادها برای تامین نیازهای فرهنگی انقلاب اولا  یا درجات مختلف ناکارآمدند و یا در صورت کارآمدی نسبی، متناسب با مسایل و اولویت های بر زمین مانده و نیز مسایل نوظهور و نوپدید فرهنگی زمانه ما، ناکافی اند.

بنابراین  نیروهای انقلابی باید چشم انداز خود را نسبت به مسایل فرهنگی تغییر اساسی بدهند. در این تغییر اساسی  انتظارات بیش از آن که متوجه نهادهای رسمی باشد، باید متوجه تک تک افراد باشد. و هر کس بیش از آن که از صدا و سیما و ارشاد  و..سئوال کند که آنها چکار کرده اند، از خود سئوال کند که چه کرده است؟بیش از آن که سئوال کند این نهادها چکار باید و چه کار می توانند انجام دهند؟ از خود بپرسد که چکار باید و چه کار می توانند بکنند؟  بیش از آن که سئوال ها معطوف به این باشد که موثرترین کارها چیست؟ معطوف به این باشد که موثرترین کارهایی که من می توانم بکنم چیست؟ همین الان فیلمی بر پرده سینماهاست به نام ویلایی ها که می خواستند به دلیل ضعف فروش  ازسینماها جمع کنند و حالا با منت آن را نگه داشته اند. خوب  دیدن این فیلم و مثل این فیلم به صورت فردی و جمعی راحت ترین کار فرهنگی اما در عین حال از موثرترین کارهای فرهنگی است که اتفاقا نیاز به تخصص و تجهیزات و امکانات و…ندارد و همه و تاکید می کنم همه می توانند آن را انجام بدهند  و از این مثال ها بسیار است.

اخبار مرتبط

نظرات

سرمقاله

دکتر محمود احمدی نژاد؛

کودتای ۲۸ مرداد و حق ناتمام ملت ایران

متن یادداشت دکتر احمدی نژاد رئیس جمهور سابق و عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام به شرح زیر است : بسم الله الرحمن الرحیم داستان نفت و گاز طبیعی ، این ثروت خدادادی کم نظیر ، داستان عجیبی است . برخی از دولت ها و کشور ها برای تسلط بر منابع نفتی جنگ راه می اندازند ، کودتا می کنند و جنایت های وسیع مرتکب می شوند که دولت‌های انگلیس و دولت‌های آمریکا در راس این گروه قرار دارند. در طرف دیگر کسانی هیچ درکی از اهمیت انرژی و ثروت ملت ها و مناسبات بین المللی ندارند. تلاش هدفمند سلطه گران برای تسلط بر منابع نفتی، ملت ایران را ناگزیر از مواجهه با شرایط سخت و دشواری مانند جنگ ، کودتا و جنایات وسیع بیگانگان و سرسپردگان داخلی آنها ساخته است. شاهان دور مانده از تحولات زمان ، ضعیف و خودخواه قاجار که هیچ اطلاعی از اهمیت این ذخیره راهبردی و ارزشمند نداشتند ؛ اصل و فرع مالکیت مخزن به قول خودشان این ماده سیاه و بدبو را در ازای پشیزی که برای مخارج خوشگذرانی های خود دریافت می کردند، یکجا به دولت انگلیس سپردند. آنان نیز بیش از پنج دهه نفت ایران را به تاراج بردند و نه فقط سلطه سیاسی خود را از طریق شرکت نفت انگلیس بر ایران تحمیل کردند، بلکه با در اختیار گرفتن منابع انرژی ایران، منافع مهمی را در دو جنگ جهانی به دست آوردند تا آنجا که نفت ایران را مهم ترین عامل و پل پیروزی خویش نامیدند. اگر بر طبق همان قراردادهای استعماری آن زمان به ارزیابی سهم پرداخت نشده ملت ایران از محل غارت نفت کشورمان از سوی انگلیس بپردازیم، ایران با نرخ امروزی حدود 200 میلیارد دلار از انگلیس طلبکار است و اگر سهم ایران عادلانه محاسبه شود این رقم به چندین برابر افزایش خواهد یافت. رضا خان پهلوی یا فهم و درکی بیش از قاجار نسبت به نفت نداشت و یا از آنجا که به کمک انگلیس به قدرت رسیده بود، اراده و توان لازم برای مقابله با سلطه و چپاول انگلیس را نداشت و زمانی هم که تصمیم به خروج از این سلطه اهریمنی گرفت، به طرفه‌العینی برکنار شد. اسناد تازه منتشر شده در باره خاندان آل سعود نیز موید این حقیقت است که سرسلسله این خاندان نیز به شرط حفظ حکومت متحجر او و فرزندانش، امتیازات نفت را یکجا به کمپانی های غربی واگذار کرده است. در پرتو فداکاری ملت بزرگ و مدیریت مرحوم دکتر محمد مصدق و حمایت جانانه و گسترده ملت ایران ، برای مدت کوتاهی نگاه ملی و مستقل بر جریان تولید و صادرات نفت در ایران حاکم شد، اما پس از کودتای آمریکایی 28 مرداد در سال 1332 و حاکمیت مجدد پهلوی بر سرنوشت ملت ایران، این بار به شکلی دیگر و با حفظ ظاهر ملی شدن نفت ، فرنگی ها مجدداً بر منافع اصلی نفت حاکم شدند و به مدت 25 سال ، نفت ایران به قیمتی تقریبا رایگان استخراج و از ایران خارج شد. ...

تازه ترین اخبار